Konut Yeni Dönem: Verimlilik ve Yaşam Maliyeti
Türkiye’de inşaat sektöründe yeni bir dönem başladı. Artan enerji fiyatları ve işletme maliyetleri, konut alımında kriterleri kökten değiştiriyor. Artık yalnızca satış fiyatı değil; enerji tüketimi, aidat, bakım ve işletme giderleri de yatırım kararlarında belirleyici hale geliyor. 2027’den itibaren yürürlüğe girecek düzenlemelerle birlikte “Enerji Kimlik Belgesi”nin yanı sıra “Bina Yaşam Döngüsü Analizi” ve “Düşük Karbonlu Bina Belgesi” uygulamaları sektörde yeni bir rekabet alanı oluşturacak. Uzmanlara göre, konutun yeni değer ölçüsü verimlilik ve yaşam maliyeti olacak.
“Artık konutta m2 fiyatı değil, yaşam maliyeti yarışıyor”
Türkiye’de inşaat sektöründe yeni bir dönem başladı. Enerji başta olmak üzere dünyada artan işletme maliyetleri ve enerji fiyatlarının da etkisiyle konut sektöründe satın alma kriterleri değişti. Yeni dönemde bir konutun yalnızca satış fiyatı değil, kullanım süresince oluşturacağı enerji, aidat, bakım ve işletme giderleri de yatırım kararlarında etkili oluyor.
Yüksek Mimar ve Karmar AŞ İcra Kurulu Başkanı Emrullah Yedikardeş, Ortadoğu ve Rusya’da devam eden savaşın da bir sonucu olarak yükselen enerji ve işletme giderlerinin konut alıcısının tercihlerini değiştirdiğini söyledi.
Sektörde uzun yıllar konutun lokasyonu, metrekaresi, oda sayısı ve satış fiyatının ön planda tutulduğunu belirten Emrullah Yedikardeş, bundan sonraki dönemde enerji tüketimi, aidat, bakım giderleri ve ortak alanların işletme maliyetinin çok daha fazla sorgulanacağını ifade etti. Yedikardeş, “Bir konutu satın almakla o konutun maliyeti sona ermiyor. Asıl uzun dönemli maliyet anahtar tesliminden sonra başlıyor. Isıtma, soğutma, enerji tüketimi, ortak alanlar, bakım ve aidat giderlerini hesaba kattığımızda aynı satış fiyatındaki iki konut arasında yıllar içerisinde ciddi bir maliyet farkı oluşabilir. Tüketici artık bunu daha fazla görüyor” dedi.
2027 YILI SEKTÖRDE ÖNEMLİ BİR EŞİK OLACAK
Türkiye’de binaların enerji ve çevresel performansına ilişkin düzenlemelerin de bu dönüşümü hızlandıracağına işaret eden Yedikardeş, 2027 yılının sektör açısından önemli bir eşik olacağını söyledi.
1 Ocak 2027’den itibaren 10 bin metrekare ve üzerindeki yeni binalarda Enerji Kimlik Belgesi’nin yanı sıra Bina Yaşam Döngüsü Analizi Belgesi uygulamasının devreye girecek olmasının önemli bir değişim olduğuna dikkat çeken Yüksek Mimar Yedikardeş, düşük sera gazı emisyonuna sahip yapılar için getirilecek “Düşük Karbonlu Bina Belgesi” uygulamasının da sektörde yeni bir rekabet alanı oluşturabileceğini belirtti.
“Bugüne kadar tüketiciye metrekare sattık. Önümüzdeki dönemde ise verimlilik satacağız” diyen Yedikardeş, şöyle devam etti:
“Bir projenin değerini artık yalnızca ne kadar büyük olduğu belirlemeyecek. Aynı büyüklükte iki daireden daha az enerji tüketen, ortak alanları daha verimli tasarlanan ve bakım maliyeti daha düşük olan konut tüketici açısından avantajlı hale gelecek. Bunun gayrimenkulün ikinci el değerine de zaman içerisinde daha fazla yansıyacağını düşünüyorum.”
GÖSTERİŞLİ ORTAK ALAN DÖNEMİ SORGULANACAK
Son yıllarda konut projelerinde sosyal donatıların önemli bir satış unsuru haline geldiğini ancak bu alanların aynı zamanda yüksek işletme giderleri yaratabildiğini söyleyen Yedikardeş, yeni projelerde “kullanılabilirlik-verimlilik” dengesinin öne çıkacağını vurguladı.
Yedikardeş, “Tüketici artık yalnızca ‘Bu projede hangi sosyal alanlar var?’ diye sormuyor. ‘Bunun bana aylık maliyeti ne olacak?’ sorusunu da soruyor. Çok sayıda fakat az kullanılan sosyal alan yerine gerçekten ihtiyaç duyulan, sürdürülebilir biçimde işletilebilen alanların tasarlanması gerekiyor. İyi mimarlığın ölçülerinden biri de budur” diye konuştu.
YENİ PROJELERİN ENERJİ HESABI TASARIM MASASINDA BAŞLAYACAK
Enerji verimliliğinin sonradan binaya eklenen teknolojilerle sınırlı görülmemesi gerektiğini belirten Emrullah Yedikardeş, doğru yönlenme, cephe tasarımı, yalıtım, gün ışığından yararlanma, peyzaj ve mekanik sistem tercihlerinin henüz proje aşamasında birlikte ele alınması gerektiğini söyledi.
“Enerji verimliliğini binayı bitirdikten sonra eklediğimiz birkaç teknolojik cihaz olarak görmemeliyiz” diyen Yedikardeş, “Doğru proje, daha ilk çizgiden itibaren enerjiyi düşünür. Mimari tasarımın kendisi enerji tasarrufunun başlangıç noktasıdır” değerlendirmesinde bulundu.
Yedikardeş, bu yaklaşım doğrultusunda şirketin yeni yatırımlarında da enerji verimliliği, düşük işletme giderleri ve sürdürülebilir yaşam kriterlerinin öncelikli olacağını belirtti.
Karmar Ekspres projesini İstanbul Basın Ekspres yolunda hayata geçirdiklerini hatırlatan Emrullah Yedikardeş projenin 1+1 ve 2+1 tiplerinde, balkonlu ofis ve rezidans olarak kurgulandığını söyledi. Karma yaşam konseptli projede kompakt metrekarelerde maksimum verimin hedeflendiğini anlatan Emrullah Yedikardeş “Önceki projelerimizde olduğu gibi Karmar Ekspres’te de sürdürülebilirliği esas alan mimari yaklaşımdan ödün vermedik. Bu hem kullanıcıların yaşam maliyeti hem de küresel sürdürülebilirlik açısından önceliğimizdir” dedi. Elektrikli araç şarj istasyonları, yüksek ses ve ısı yalıtımı, açık yeşil alanları vs özellikleriyle yaşam konforunu dikkate aldıklarını anlatan Yedikardeş tüm projelerde enerji verimliliği, mimari özellik, yeşil alan, sosyal donatı, yüksek teknoloji, düşük aidat özellikleri konusunda yeni nesil çözümlerin uygulanacağını açıkladı.
KONUTUN YENİ DEĞER ÖLÇÜSÜ VERİMLİLİK
Gayrimenkulde yatırım değerinin de zaman içerisinde bu dönüşümden etkileneceğini öngören Yedikardeş, enerji performansı yüksek, işletme giderleri düşük ve sürdürülebilir şekilde tasarlanmış yapıların ikinci el piyasasında avantaj kazanabileceğini söyledi.
Yedikardeş, “Bir dönem konutta lokasyon en önemli değer kriteriydi; ardından sosyal donatı ve mimari kalite daha fazla öne çıktı. Bunların önemi devam edecek. Ancak bunlara artık yeni bir kriter ekleniyor: yaşam maliyeti. Önümüzdeki yıllarda tüketici iki konutu karşılaştırırken yalnızca satış fiyatına değil, o konutun kendisine her ay ne kadara mal olacağına da bakacak. Geliştiricilerin bugünden buna hazırlanması gerekiyor” dedi.
