TÜİK ve GYODER İş Birliğiyle Gayrimenkul Verilerinde Yeni Dönem
Türkiye gayrimenkul sektöründe veri altyapısının güçlendirilmesi amacıyla Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Gayrimenkul Yatırımcıları Derneği (GYODER) arasında başlatılan ortak çalışma, sektör temsilcileri tarafından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Gpps platformu bilge özdemir tüik ile ortak çalışma grubu kurulması önemli adımdır. Uzmanlar, mevcut konut satış istatistiklerinin geliştirilmesi, yeni veri setlerinin oluşturulması ve daha güvenilir verilerin üretilmesi için yürütülen çalışmanın, özellikle birinci el ve ikinci el gayrimenkul piyasalarının ayrı dinamiklerle analiz edilmesine katkı sağlayacağını belirtiyor. Sektörde uzun süredir dile getirilen veri ayrıştırma ihtiyacının, kurulacak ortak çalışma grupları sayesinde daha görünür hale gelmesi bekleniyor. Bu süreçte hem üretim ekonomisini temsil eden konut geliştiricileri hem de hizmet ekonomisinin önemli aktörleri olan emlak sektörü temsilcileri için yeni veri raporlarının gündeme gelmesi öngörülüyor.
Gayrimenkul Piyasasında Şeffaflığı Artıracak İş Birliği
Gayrimenkul sektöründe uzun yıllardır tartışılan veri kalitesi ve veri ayrıştırma konusu, TÜİK ile GYODER öncülüğünde oluşturulan ortak çalışma grubuyla yeniden gündeme taşındı. Sektör temsilcileri, konut piyasasının daha doğru analiz edilebilmesi için birinci el ve ikinci el satışlara ilişkin verilerin farklı dinamikler çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Özellikle üretim ekonomisinin temsilcileri, sıfır konut satışlarının inşaat ve proje geliştirme faaliyetleriyle doğrudan bağlantılı olduğunu, ikinci el piyasasının ise farklı ekonomik göstergelerle değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Birinci El ve İkinci El Pazarları Ayrı Değerlendirilmeli
Sektörde son dönemde öne çıkan görüşlerden biri, birinci el konutun “üretim ekonomisi”, ikinci el konutun ise “hizmet ekonomisi” olarak ele alınması gerektiği yönünde. Bu yaklaşımın savunucuları, iki pazarın aynı veri setleri içerisinde değerlendirilmesinin analizlerde yanıltıcı sonuçlar doğurabildiğini ifade ediyor.
Türkiye’de konut satış verilerini değerlendiren sektör kuruluşları da temsil ettikleri alanlara göre farklı kategorilerde faaliyet gösteriyor. Müteahhitler ve konut geliştiricileri birinci el üretim ekonomisini temsil ederken, emlak danışmanları ve ikinci el piyasasında faaliyet gösteren kuruluşlar hizmet ekonomisinin önemli paydaşları arasında yer alıyor. GYODER ve benzeri kuruluşlar ise hem üretim hem de hizmet ekonomisinin farklı aktörlerini aynı çatı altında buluşturuyor.
TÜİK Çalışma Grubu Ankara’da Toplandı
TÜİK ev sahipliğinde Ankara’da gerçekleştirilen ilk toplantıda sektör temsilcileri bir araya geldi. Toplantıda konut geliştiricileri, yatırımcılar, emlak profesyonelleri ve ilgili kuruluşların temsilcileri yer alırken, sektörün ihtiyaç duyduğu yeni veri setleri ve istatistikler üzerine görüş alışverişinde bulunuldu.
Uzmanlar, özellikle konut piyasasının geleceğine yönelik sağlıklı projeksiyonlar oluşturulabilmesi için daha ayrıntılı ve güncel verilerin kamuoyu ile paylaşılmasının önemine dikkat çekiyor.
İkinci El Konut Piyasası İçin Veri Önerileri
Sektör temsilcileri, ikinci el gayrimenkul piyasasında oluşan hareketliliğin daha doğru analiz edilmesi amacıyla TÜİK tarafından yeni veri başlıklarının yayınlanmasını öneriyor.
Buna göre tapuda gerçekleşen devir işlemlerinde;
İşlemlerin ne kadarında emlak danışmanları veya emlak organizasyonlarının görev aldığı,
Aynı bağımsız bölümün belirli bir dönem içerisinde kaç kez el değiştirdiği,
İkinci el satışların ne kadarının ipotekli kredi kullanılarak gerçekleştirildiği,
Yabancı alıcıların ikinci el piyasadaki payının ne düzeyde olduğu,
gibi verilerin kamuoyu ile paylaşılması gerektiği belirtiliyor.
Sektör temsilcilerine göre bu veriler yalnızca piyasanın ekonomik büyüklüğünü değil, yatırım eğilimlerini, krediye erişimi ve gayrimenkul hareketliliğinin sosyolojik etkilerini de ortaya koyabilecek nitelik taşıyor.
Emlak Sektörü İçin Ayrı Rapor Talebi
Öne çıkan önerilerden biri de ikinci el konut ve iş yeri satışlarına ilişkin ayrı bir TÜİK raporunun hazırlanması. Böylece emlak danışmanlığı ve hizmet ekonomisi ekseninde faaliyet gösteren sektör oyuncularının daha sağlıklı analizler yapabilmesi hedefleniyor.
Birinci El Konut Piyasasına Özel Veri Setleri Gündemde
Uzmanlar, birinci el satışların ise inşaat, proje geliştirme ve gayrimenkul yatırım ortaklıkları açısından farklı göstergelerle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Bu kapsamda;
Sıfır konut satışlarında kullanılan ipotekli kredi oranları,
Birinci el konutlarda yabancı yatırımcı payı,
Vatandaşlık amacıyla yapılan gayrimenkul yatırımlarının dağılımı, gibi verilerin ayrı başlıklar altında açıklanmasının sektörün önünü görmesine katkı sağlayacağı ifade ediliyor.
İnşaat ve proje geliştirme sektörünün temsilcileri, birinci el satışların yüzlerce alt sektörü doğrudan etkilediğini ve ekonomik büyümenin önemli unsurlarından biri olduğunu belirterek, bu alana yönelik daha detaylı veri paylaşımının yatırım kararlarını da olumlu yönde etkileyeceğini savunuyor.
Sektör Yeni Veri Dönemini Bekliyor
TÜİK ile GYODER arasında başlayan ortak çalışma süreci, gayrimenkul piyasasında veri temelli karar alma mekanizmalarının güçlendirilmesi açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Sektör temsilcileri, birinci el ve ikinci el piyasalarının ayrı raporlar ve detaylı veri setleriyle analiz edilmesinin hem yatırımcılara hem de sektör profesyonellerine daha sağlıklı bir bakış açısı sunacağı görüşünde birleşiyor. Yeni dönemde açıklanacak verilerin, konut piyasasının gerçek dinamiklerinin daha net görülmesine katkı sağlaması bekleniyor.
